हेल्थ टुडे,
१ माघ काठमाडौं — पछिल्ला वर्षहरूमा नेपालमा एन्टिमाइक्रोबियल रेसिस्टेन्स (AMR) गम्भीर स्वास्थ्य समस्याको रूपमा देखिन थालेको छ। सामान्य संक्रमणको उपचारमा प्रयोग हुने औषधिहरू प्रभावहीन हुँदै जानुका कारण चिकित्सक र स्वास्थ्यकर्मीहरू चिन्तित छन्।
एन्टिबायोटिक, एन्टिभाइरल, एन्टिफंगल तथा एन्टिप्यारासाइटिक औषधिहरूलाई एन्टिमाइक्रोबियल औषधि भनिन्छ। जब यस्ता औषधिहरू आवश्यकता भन्दा बढी, गलत तरिकाले वा चिकित्सकको सल्लाह बिना प्रयोग गरिन्छ, तब रोगाणुहरूले ती औषधिको असर सहन सक्ने क्षमता विकास गर्छन्। यही अवस्थालाई एन्टिमाइक्रोबियल रेसिस्टेन्स भनिन्छ।
नेपालमा AMR किन बढ्दैछ?
विशेषज्ञहरूका अनुसार नेपालमा AMR बढ्नुका मुख्य कारणहरू यस्ता छन्—
चिकित्सकको सल्लाह बिना एन्टिबायोटिक प्रयोग
पूरा मात्रा नखाई औषधि बीचमै छोड्नु
पशुपालन र कुखुरापालनमा अनावश्यक एन्टिबायोटिक प्रयोग
अस्पतालमा संक्रमण नियन्त्रणका उपाय कमजोर हुनु
AMR का असरहरू
एन्टिमाइक्रोबियल रेसिस्टेन्सका कारण—
सामान्य संक्रमण पनि ज्यानघातक बन्न सक्छ
उपचार खर्च बढ्छ
अस्पताल बसाइ लामो हुन्छ
मृत्यु दर बढ्ने जोखिम रहन्छ
विश्व स्वास्थ्य संगठन (WHO) ले AMR लाई विश्वव्यापी स्वास्थ्य संकटको रूपमा घोषणा गरिसकेको छ। यदि समयमै नियन्त्रण नगरे भविष्यमा साना संक्रमणले पनि ठूलो क्षति पुर्याउन सक्ने चेतावनी दिइएको छ।
नियन्त्रणका उपायहरू
AMR नियन्त्रण गर्न सबैको भूमिका आवश्यक छ—
चिकित्सकको सल्लाह बिना एन्टिबायोटिक प्रयोग नगर्ने
निर्धारित मात्रा पूरा गर्ने
अस्पताल र स्वास्थ्य संस्थामा सरसफाइ र संक्रमण नियन्त्रणमा ध्यान दिने
जनचेतना कार्यक्रम विस्तार गर्ने
सरकारी नीतिहरू कडाइका साथ कार्यान्वयन गर्ने
निष्कर्ष
एन्टिमाइक्रोबियल रेसिस्टेन्स केवल स्वास्थ्यकर्मीको समस्या होइन, सम्पूर्ण समाजको साझा चुनौती हो। सही जानकारी, जिम्मेवार औषधि प्रयोग र जनचेतनाबाट मात्र यस समस्यालाई नियन्त्रण गर्न सकिन्छ।
Leave a Reply