धूमपान त्यागौँ, स्वस्थ बनौैँ

काठमाडौँ, १७ जेठः धूमपान स्वास्थ्यका लागि हानिकारक छ भन्ने ज्ञान सबैलाई छ तर पनि धेरै मानिसहरु यसको कुलतमा फँसेका छन् । यसको प्रयोगले वर्षे्नि हजारौँ मानिस क्यान्सर, मुटु, हृदयाघात, स्ट्रोक जस्ता समस्याबाट ज्यान गुमाउँछन् ।
विश्वमा २१ प्रतिशत सुर्तीजन्य पदार्थ प्रयोगकर्ता रहेको बताइन्छ । सुर्तीजन्य पदार्थको प्रयोग घटाउन सके ११ प्रतिशत मृत्यु घटाउन सकिने स्वास्थ्य मन्त्रालयको भनाइ छ । नेपालमा सुर्तीजन्य पदार्थकै कारण प्रत्येक वर्ष २५ हजारभन्दा बढी मानिसको मृत्यु हुने गरेको बताइन्छ ।
वीर अस्पतालका वरिष्ठ मुटुरोग विशेषज्ञ डा प्रकाश रेग्मीका अनुसार नसर्ने रोग बढाउन सुर्तीजन्य पदार्थले प्रमुख भूमिका रहेकोले यसको प्रयोगदर घटाउन यस्ता पदार्थको मूल्य बढाउनै पर्ने भन्नुहुन्छ ।
मनमोहन कार्डियोभास्कुलर सेन्टरका उपप्रध्यापक तथा मुटुरोग सर्जन डा अनिल भट्टराईले नेपालका २० प्रतिशत जनतालाई कुनै न कुनै मुटु सम्बन्धी समस्या भएको बताउनुहुन्छ । उहाँले मुटु रोगबाट बच्न अझै पनि जनचेतना आवश्यक भएको उल्लेख गर्दै नियमित व्यायाम, खानपानमा सन्तुलन, वर्षमा एक पटक मुटुको जाँच, तौलमा सन्तुलन र धुम्रपानबाट विमुख रहन सुझाव दिनुहुन्छ ।
वीर अस्पतालका क्यान्सर रोग विशेषज्ञ प्राध्यापक डा विष्णुदत्त पौडेलले सुर्तीजन्य पदार्थको सेवन नै क्यान्सरको प्रमुख कारण भएकाले उपचारमा सहुलियतसँगै प्रभावकारी जनचेतनामा पनि जोड दिनुपर्ने बताउनुहुन्छ । नेपालमा धेरै फोक्सो, स्तन, पाठेघरको मुखको क्यान्सर, छाती र जिब्रोको क्यान्सरका बढी बिरामी भएको डा पौडेलको भनाइ छ ।
सरकारी स्तरमै सुर्तीजन्य पदार्थको सेवनलाई रोक्न उत्पादन मै कमी गर्न र जथाभावी बिक्री वितरणमा नियन्त्रण गर्न जरुरी रहेको उहाँको भनाइ छ । त्यसबाहेक पछिल्लो अध्ययनले मोटोपन, खानपान, प्रदूषण, व्यायाम, नियमित जाँच, मद्यपान नियन्त्रण गर्न सकिए क्यान्सरबाट बच्न सकिन्छ ।
धूमपानले अर्को असर गर्ने मुख स्वास्थ्यलाई पनि हो । हामी हाँस्दा, बोल्दा देखिने दाँत, फेर्ने सासले समेत आजकल व्यक्तित्वमा प्रभाव पार्न थालेको छ । सुर्तीजन्य पदार्थ चुरोट, बिँडी, सिगार, तमाखु, सुल्फा, कक्कड, कच्चा सुर्ती, खैनी, सुपारी र गुट्खा लगायतको अत्यधिक प्रयोगले हाम्रो दाँत मात्र नभएर मुखभित्रको गिजा, छालामा समेत नराम्रो असर गरिरहेको हुन्छ ।
कान्तिपुर डेन्टल अस्पताल तथा रिसर्च सेन्टरका डा सुनिता खनालले धेरैलाई सुपारीले केही हुँदैन भन्ने लागे पनि सुपारीले समेत असर गर्ने बताउनुहुन्छ । धूमपानले मुखभित्र असर गरिरहेको भए पनि ठूलो समस्या नआएसम्म धेरैलाई थाहा नहुने उहाँको भनाइ छ । विशेष गरी श्रमिक, गाडी चालक, खलासी, किसान र गृहिणी बढी संख्यामा दाँत र गिजाको समस्या लिएर अस्पताल आउने गर्छन् ।
डा रोजिना भट्टराई दन्त शिविरमा उपत्यका बाहिर जाँदा पनि तराईमा गुट्खा, पान, सुर्ती, चुरोट र पहाडमा बिँडी, सुर्ती, खैनी, चुरोट बढी प्रयोग गर्ने गरेको अनुभव सुनाउनुहुन्छ । धूमपानले मुखमा रातो, सेतो दाग देखिने, दाँतमा पहेँलो कालो दाग देखिने, गिजाले आफ्नो ठाउँ छोड्ने, दाँत माझ्दा रगत आउने, हल्लिने, मुखभित्रपट्टि गालामा घाउहरु हुने र मुख खोल्न नमिल्ने जस्ता समस्या देखिने दन्त चिकित्सकको भनाइ छ ।
रासस