मंकीपक्सको जोखिममा नेपाल पनि

हेल्थ टुडे,
काठमाडौँ, ५ भदौ : अफ्रिकी मुलुक कंगोमा तीव्र रूपमा फैलिएको मंकीपक्सको नयाँ भेरिएन्ट ‘क्लेड १ बी’ को संक्रमण अफ्रिकाबाहेकका महादेशमा पनि देखिन थालेपछि नेपालमा पनि जोखिम बढेको छ । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले गत वर्ष नेपालमा एक ६० वर्षीय विदेशी महिलामा एमपक्स पुष्टि भएको भन्दै नेपाल यो रोगको जोखिममा नरहेको भन्न नसकिने भन्दै सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ ।
२०२२ मा विश्वका ११२ भन्दा बढी देशमा फैलिएको एमपक्सको भेरिएन्टभन्दा अहिले फैलिएको भेरिएन्ट निकै संक्रामक र घातक मानिएको छ ।
विज्ञहरूले पनि विश्वको कुनै एक भागमा यो रोग फैलिएपछि हजारौं किलोमिटर टाढा रहेका मुलुकसमेत संक्रमण विस्तार हुन सक्ने भएकाले सचेत रहन आग्रह गरेका छन् । पछिल्लो समय अफ्रिकी मुलुक कंगो, युगान्डा, केन्यालगायत देशमा फैलिएको एमपक्स स्विडेन र पाकिस्तानमा समेत देखा परिसकेको छ । स्वास्थ्य सेवा विभाग इपिडिमियोलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखा (ईडीसीडी) का पूर्वनिर्देशक डा.चुमनलाल दासले एमपक्स भाइरस फैलिन नदिन निगरानी, नमुना परीक्षण र प्रचारप्रसारमा ध्यान दिन जरुरी रहेको बताए । ‘एमपक्स प्रभावित मुलुकबाट आएकाहरूलाई नाकाहरूमा विषेश निगरानी गर्न जुरुरी छ,’ उनले भने, ‘शंकास्पद व्यक्तिहरूलाई कम्तीमा तीन सातासम्म स्वास्थ्य निगरानीमा राख्दा उचित हुन्छ ।’ उनले शंकास्पद लागेमा तत्काल नमुना परीक्षण गर्नुपर्ने बताए । ‘आमव्यक्तिमा संक्रमणबारे सुसूचित गर्न जरुरी छ,’ उनले भने ।
स्वास्थ्य मन्त्रालयले यो रोगबारे जानकारीका लागि कल सेन्टर १११५ सञ्चालनमा ल्याएको छ । साथै हवाई तथा जमिनका नाकाहरूमा रहेका हेल्थ डेक्सहरू तथा सरुवा रोगहरूको निगरानी गर्ने सम्बन्धित निकायलाई सर्तकता गराइसकेको छ । स्वास्थ्य मन्त्रालयका प्रवक्ता डा. प्रकाश बुढाथोकीले सबै प्रदेशमा यस रोगको निदान तथा व्यवस्थापन गर्न अस्पताल र चिकित्सक तोकिसकेको जनाएको छ । ‘एमपक्स भाइरसको नयाँ भेरिएन्ट पाकिस्तानमा पनि देखिएकाले सबै जना सचेत रहन अनुरोध गर्दछु,’ उनले भने, ‘शंका लागेमा तत्काल नमुना परीक्षण गराउन अनुरोध गर्दछु ।’